و ضعف عقل و سفاهت ، و يا ضرر رساندن به او باشد ، از باب غيبت است . در حرمت آن كلينى از امام صادق ( ع ) نقل مىكند كه فرمودند : « كسى دربارهء مؤمن چيزى نقل كند كه قصدش از آن عيب‌جويى و ناديده گرفتن جوانمردىاش باشد تا از چشم مردم سقوط كند ؛ خداوند وى را از ولايت خويش خارج و به ولايت شيطان وارد مىسازد و شيطان هم او را نمىپذيرد . » در اين باب ، عيب‌جويى هم وارد مىشود ؛ يعنى عيبى از مؤمنى - مثل سخن زشت يا عمل زشت - را در حضور يا غيبتش رواج دهد تا كينهء درونىاش تشفّى يابد و چيزى را كه خداوند به پنهان كردن از مردم فرمان داده ، رواج دهد . در اين زمينه ، امام صادق ( ع ) از پيامبر ( ص ) روايت مىكند كه فرمودند : « كسى كه امر زشتى را شايع كند ، مثل كسى است كه آن را انجام داده است ؛ و هركس عيب‌جويى مؤمنى كند ، نمىميرد تا دچارش گردد . » چه خوب و عميق گفته‌اند كه « پيشينيان را چنين يافتيم كه عبادت را در نماز و روزه نمىدانستند ، بلكه در دست كشيدن از [ ريختن ] آبروى مردم مىدانستند . » معناى غيبت تنها به زبان آوردن و گفتن نيست ، بلكه شامل تعريض ، تلميح ، اشاره ، نوشتن و حركت و هر وسيله‌اى است كه مراد از آنها سرزنش و اهانت و عيب‌جويى از انسانى خاص باشد ؛ غزّالى مىگويد : « از جمله تقليد است ، وقتى كسى لنگ‌لنگان راه مىرود ، كه آن غيبت و از غيبت هم بدتر است چون بهتر به تصوير و فهم درمىآيد . وقتى پيامبر ( ص ) عايشه را ديدند كه اداى زنى را درمىآورد فرمودند : « خوشحال نمىشوم كه اداى كسى را درآورم و من چنين و چنان باشم . » چون تقليد و ادا درآوردن پس از بيان و گفتار ، همهء اين معانى را دربر مىگيرد . لذا پيامبر ( ص ) آن را در حكم غيبت مىدانستند و از آن نهى كرده‌اند . امّا نوشتن ، اگر براى طعنه زدن و عيب‌جويى و شهرت‌طلبى باشد ، نه نقد و يا ارج نهادن به حق و از بين بردن باطل ، باز هم غيبت است و حتّى توهين و سرزنش كردن ، كه در آن نه براى نويسنده خيرى دربر دارد و نه براى مردم . پيامبر ( ص ) وقتى كه از عمل انسانى خوشش نمىآمد ، زمانى كه آن شخص حاضر بود يا غايب ، مىفرمود : « چه شده است كه گروهى چنين و چنان مىكنند . » بى آن كه كسى را مشخص كنند و يا به شخص خاصّى اشاره نمايند ؛ اين كار به اين خاطر بود كه از بدى به ديگران بپرهيزند . پس توجّه كردن براى استحكام بخشيدن قواعد اخلاق و نيكو كردن تربيت